SAKIZ DİYE NE ÇİĞNİYORUZ?
Sakızın ana hammaddesi sakız mayası, esneklik veren farklı elastomerler, reçineler(bağlayıcılar) plastikleştiricilerdir(yumuşatıcılar). PVA(Polivinil Asetat-Suda çözünmeyen polimer ve polivinil alkol suyu seven polimer) dengesiyle sakız üretimi gerçekleştirilir. Ağırlıklı olarak ana hammaddeyi bir kauçuk çeşidi olan poliizo butilen, izobutilen, izopren kopolimeri(butil kauçuğu),stiren butadiyen, kopolimeri ve PVA karışımından ibarettir. Daha önceleri ağaç reçinesi kullanılırdı şimdi ise sentetik bir yapıda olan plastik ve kauçuk kullanılmaktadır. Bu iki maddenin yüksek ısıda karıştırılmasıyla içerisine sakız hamurunu yumuşak tutmak üzere sıvı haldeki glikoz şurubu ve toz halinde tatlandırıcılar ilave edilir. Mayasında ise reçine, talk pudrası, PVA ve vaks(kaydırıcı) kullanılır. Şimdilerde ise yapışmayan sakız üretmek için malzeme bilimcileri yeni kimyasalları keşfetmek için çalışmaktadırlar. Bu ana maddelerin haricinde aşağıdaki katkı maddeleride sakız üretiminde kullanılmaktadır.
1.) Riboflavin (E-101) :'B2 vitamini' ve renklendirici; doğal olarak sebzelerde bulunur; yumurta, süt, karaciğer ve böbrekten de elde edilir; margarin ve peynirde kullanılır. Hayvani veya bitkisel kökeni belirtilmemişse en azından şüpheli olur.
Margarin, soslar, meyve suları, bebek mamaları ve işlenmiş peynirde kullanılır. Işıkla teması halinde bozulur.
2.) Tartrazine (E-102) : Astım ve hiperaktivite ye sebep olduğu görülmüştür. Kekler, bisküviler, şekerlemeler, lokumlar, konserve sebzeler,peynirler, çikletler, sosis, dondurma, portakallı içecekler, salata sosları, mevsim salataları, alkolsüz meşrubatlar ve ketçap gibi gıdalarda kullanılır.
Renklendirici; Kekler, şekerlemeler, konserve sebzeler, peynirler, sakızlar, sosis, dondurma, portakallı içecekler, salata sosları, mevsim salataları, tatlı, reçel, unlu gıdalar, çerez, konserve balık, hazır çorbalar, alkolsüz meşrubatlar ve ketçap gibi bazı gıdalar tartrazin içerirler. Tartrazin duyarlı insanlarda kurdeşen veya astım ataklarına neden olabilir. tiroid tümörü, kromozom hasarı, hiperaktivite ve aspirin duyarlılığı gibi rahatsızlıklara sebep olabilir;Norveç ve Avusturya'da yasaklandı.
3.) Carminic asit (E-120) : Başta cola olmak üzere , et ürünleri ve hazır çorbalara renk vermesi için katılan bu madde bir tür böcek larvasından yapılıyor.
Carmin, sosisler ve işlenmiş kümes hayvanı gibi et ürünlerinde, meyve preperatlarında, reçel ve marmelatlarda, koruyucularda, jelatinli tatlılarda, pasta ve fırın ürünlerinde, dondurmalarda, şekerlemelerde ve süt ürünlerinde de doğal renklendirici olarak bulunabilir
4.) Klorofilin bakır tuzları (E-141) : E141 kodu ile bilinen bakır klorofil ise ürünün stabilitesini ve parlaklığını arttırmak amacıyla, çok az bir miktarda kullanıldığında, beyaz peynirlerde beyazlatıcı işlevi de görmektedir.
5.) Malic asit (E-296) : Koruyucu olarak kullanılır. doğal (meyvelerden) veya sentetik yoldan elde edilir; bebekler ve küçük çocuklar sakınmalıdır.
6.) Lesitinler (E-322) : Antioksidan. Emilgatör.Soya fasulyesi, yumurta sarısı, yerfıstığı, mısır veya hayvani yağlardan elde edilir. margarin, çikolata, mayonez ve süt tozunda kullanılır; bitkisel tipi tercih edilmelidir.
7.) Sorbitol (E-420) : Kıvam artırıcı,suni tatlandırıcı ve nem tutucu; etli ve zarlı kabuksuz meyvelerden veya sentetik olarak glukozdan elde edilir; gıda,ilaç ve kozmetiklerde kullanılır.Bebek ve küçük çocuk gıdalarında kullanmak yasaktır.
8.) Mannitol (E-421) : Kıvam artırıcı.Alerji, bulantı ve kusmaya yol açabilir, diyare ve böbrek yetmezliğine neden olduğu için bebek gıdalarında izin verilmemiştir.
9.) Aspartam (E-951) : Diyet şekeri olarak bilinen yapay tatlandırıcıdır. Hassas kişilerde anjioödeme veya göz kapaklarında, dudaklarda, ellerde, ayaklarda şişmeye neden olur. Bir gıda değil kimyasaldır, ilk üretildiğinde böcek öldürücü olarak kullanılmıştır. Tüm diğer gıda katkı maddelerinin toplamından daha fazla yan etkisi vardır. Baş ağrısı, baş dönmesi, unutkanlık, eklem ağrısı, bulantı, uyuşukluk, kas spazmları, şişmanlık, depresyon, korku atakları, huzursuzluk, uykusuzluk, görme kaybı, işitme kaybı, kulak çınlaması, yorgunluk, tat kaybı, parkinson, nefes darlığı, cilt döküntüleri, beyin işleyiş sürecinde yavaşlama, kanseri tetikleme gibi yan etkilerinin yanında zayıflamak için kullanıldığı taktirde aksine metabolizmayı yavaşlatarak daha fazla yağ birikimine sebep olur. 10.000’den fazla gıda maddesinde kullanılır. Fareler de tümör oluşturduğu tespit edilmiştir.
10.) Maltitol (E-965) : Suni tatlandırıcı ve nem tutucu; gıda enzimleri ile ayrıştırılır; şekerleme, kurutulmuş meyve ve düşük enerjili gıdalarda kullanılır; yüksek konsantrasyonlarda müshil tesiri yapar.
11.) Asesülfam K (E-950) : Tatlandırıcı; Sunett ismiyle anılır; fırınlanmış yiyecekler, dondurulmuş tatlılar, şekerlemeler, mandıra ürünleri, pastalar, farmasotik olarak ağız hijyeni ve son zamanlarda içeceklerde kullanılmaktadır; The Center for Science in the Public Interest (CSPI) yapay tatlandırıcılar aspartam, sakarin ve asesülfam potasyumu en kötü 10 katkı listesine dahil etmiştir; bu üç tatlandırıcının İki fare araştırmasında bu maddelerin kansere sebep oldukları ve diğer çalışmalarda ise bu katkı maddesinin güvenirliğinin bulunmadığı ispatlanmaktadır.Normal şekerden 200 defa daha tatlıdır.Sakızlarda, jelatinli şekerlemelerde ve meşrubatlarda kullanılmaktadır.
12.) E320 BHA ve E321 BHT : Butillenmiş hidroksianisol(BHA) ve Butillenmiş hidroksitoluen(BHT) katı ve sıvı yağların bozulmasını, küflenmesini önlemek için kullanılmaktadır. Tahıl ve ürünlerinde, sakızlarda, bitkisel yağlarda, patates cipslerinde, tazeliğini muhafaza etmek için bazı paketlenmiş gıda maddelerinde kullanılmaktadır. Bebe mamalarında izin verilmemiştir, Yapılan bazı çalışmalarda bu katkı maddesinin farelerde kansere sebep olduğu bildirilmiştir. Alerjik reaksiyon yapabilir, hiperaktiviteye, kanserojen, estrojen etkilere ve diğer olumsuzluklara sebep olabilir.
13.) E210-E219 Benzoatlar :Benzoatlar, muz, kek, hububat, çikolata, soslar, katı ve sıvı yağlar, meyankökü, margarin, mayonez, süt tozu, patates tozu ve kuru maya gibi bazı gıdaların işlenmesi sırasında gıda koruyucusu olarak kullanılır. Fırın mamulleri, peynir, sakız, çeşni, dondurulmuş mandıra ürünleri, yumuşak şeker gibi gıda ürünlerinde, kozmetik ürünlerde, diş macunlarında eczacılıkta ağız yoluyla alınan bir çok ilaçta, öksürüğe karşı antiseptik ve mantara karşı merhem yapımında kullanılır. Astıma , sinirsel bozukluğa, ve çocuklarda hiperaktiviteye, kurdeşene neden olabilir ve astımı ağırlaştırabilir.
14.) E310 Propyl Gallate : Bu koruyucu, katı ve sıvı yağların bozulmasını önlemek için kullanılmaktadır. Bitkisel yağlarda, et ürünlerinde, dilimlenmiş patateslerde, hazır çorbalarda ve sakızlarda koruyucu katkı maddesi olarak kullanılmaktadır. Çoğunlukla BHA ve BHT katkı maddeleri ile birlikte kullanılır. Kansere sebep olabilir. Gastrit ve cilt tahrişine neden olabilir, kandaki hemoglobine zarar verdiği için bebek ve küçük çocuk gıdalarında izin verilmemiştir.
|